Door Eveline Alders

LA BANDE DE Z’OUFS – COMPLICITÉS

De artiesten van deze Bende van Dwazen ‘laat het publiek verbijsterd achter met een brok in de keel’ kondigt de programma-flyer van CircoCircolo aan. Met enige terughoudendheid stap ik de tent in. Ondanks deze enthousiaste aankondiging ben ik bang voor ‘aapjes kijken’: elf van de achttien artiesten hebben een mentale handicap, hetzij door het syndroom van Down, hetzij door een andere reden. Als ik na een dik uur weer buiten de tent sta, zie bij meerdere mensen tranen in de ogen en op de wangen, en ook mijn ogen staan vol.

complicites 3

Complicités is in al zijn vrolijkheid, sprankeling en muzikaliteit inderdaad een aangrijpende voorstelling. Ik ga op zoek naar woorden om te omschrijven waarom dat zo is en vind ze in die van Catherine Magis, van Espace Catastrophe (Brussel), en creator van zowel de groep als de voorstelling: ‘Ontwikkeling van creativiteit stelt ons in staat om onze menselijkheid te verdiepen en geeft ons het perspectief dat helpt om meer te genieten van de dingen, verder te kijken dan onze neus lang is, acteur te worden in ons eigen leven en gemakkelijker uit impasses te raken. Ik denk dat het onmogelijk is om de ander en onszelf te respecteren, als we niet in staat zijn emoties te delen. Het is daarom absoluut noodzakelijk actief deel uit te maken van een maatschappij en haar cultuur en niet alleen maar ‘de consument’ te zijn.’ Voilá, zo’n uitgangspunt is meteen al een basis van absolute gelijkwaardigheid – een belangrijk element in Complicités.

Complicites 2

Het begon allemaal bij het verzoek van Veronica Chapel van Créahm Bruxelles (Créativité et Handicap Mental). In 2007 vraagt zij Magis voor het monteren van een professionele circusvoorstelling met deelnemers van Créahm. Hoe dit proces zich verder ontwikkelde is na te lezen en te zien via de vele interviews en artikelen die de afgelopen drie jaar zijn gepubliceerd over Complicités. Want, na drie jaar voorbereiding, tourde de voorstelling al even zoveel jaar, door o.a. België, Nederland, Zwitserland, en Frankrijk.

In een show van bijna anderhalf uur neemt de groep, achttien man sterk -elf mentaal gehandicapte kunstenaars en hun zes handlangers- de kijker mee en doet voor zijn ogen de ingebakken ideeën over wat abnormaal is en wat gewoon verdwijnen.
Afhankelijk van hun geheugen, hun fysieke realiteit, hun stemmingen en emoties, zien we de spelers de ster zijn zoals ze die in hun dromen waren en zoals ze die beschreven toen regisseuse Cathérine Magis hen vroeg: ‘Wat is je grootste droom?’. Vervolgens organiseerde ze ontmoetingen tussen de verstandelijk gehandicapte kunstenaars en professionele circusartiesten en kunstenaars vanuit andere achtergronden, waaronder acteur Jean-Luc Piraux, muzikant en componist Max Vandervorst, choreografen Jordi L. Vidal en Maria Clara Villa Lobos en Miguel Córdoba (goochelaar). Magis wilde met kunst als medium erachter komen wat zich in ieders hoofd afspeelde, wat de dromen van alle achttien de artiesten waren.

Een veelheid van verhalen, personages en dromen is het resultaat, te zien in een voorstelling met zoveel nuances, respect en fijngevoeligheid dat, zoals het CircusMagazine (december 2011) beschrijft ‘je soms zelfs niet meer weet wie wie is. Noch aan welke kant de ‘normaliteit’ zich bevindt.

Magis omschrijft haar ervaringen met deze groep artiesten als verpletterend door de oprechtheid, spontaniteit en de humor, de meedogenloze vrijgevigheid en het onnavolgbare vermogen om te leven in het moment. Een ervaring die je zeker meekrijgt als je de voorstelling ziet, en dat naast gewoon een vrolijke show met allerhande trucs en acts, een prachtig toneelbeeld waar muziek, muziekinstrumenten en allerlei objecten die je als muziekinstrumenten kunt gebruiken een grote plaats innemen, originele kostuums en natuurlijk muziek, heel veel muziek gemaakt door een wel heel bijzondere alleskunner, Max Vandervorst.

De allerlaatste shows zijn tot en met woensdag 22 oktober te zien op CircoCircolo. Een must see voor iedereen, zelfs al houd je niet van circus, theater, muziek, bos, frisse lucht of mensen.

2 Responses to “LA BANDE DE Z’OUFS – COMPLICITÉS”

Reageer